Kijk Omhoog Berichten

Winterzeshoek

De Winterzeshoek is geen sterrenbeeld, maar een figuur gevormd door zes heldere sterren aan de winterhemel die behoren tot verschillende sterrenbeelden. Rond 23u30 staat het heldere sterrenbeeld Orion pal in het zuiden. De ster rechts onderaan, Rigel maakt deel uit van de Winterzeshoek. Om de andere leden te vinden kijken iets naar het westen en naar boven: Aldebaran (Stier), in het zenit Capella (Voerman), dan naar beneden Castor (Tweelingen), en om de figuur te sluiten Procyon (Kleine Hond) en Sirius (Grote Hond). Let op de kleurverschillen veroorzaakt door hun verschil in oppervlaktetemperatuur: Procyon wit, Sirius en Rigel blauwwit, Aldebaran en Pollux oranje, Capella geel. Ook de linkerschouder van Orion, Betelgeuse valt op: deze heeft een roodachtige tint.

Heldere planeten in januari

Mercurius is in de tweede helft van januari te zien laag boven de zuidwestelijke horizon kort nadat de zon is ondergegaan. Venus is de eerste dagen van de maand 's avonds zichtbaar in het zuidwesten. Op 11 januari passeert de planeet tussen de aarde en de zon, we moeten wachten tot de tweede helft van de maand om de planeet  vlak voor zonsopkomst terug te zien opduiken als "Morgenster" in het zuidoosten. Mars komt in de tweede helft van de nacht op. De roodoranje planeet staat in de Maagd, in de buurt van Spica, de helderste ster van dit sterrenbeeld.

De Pleiaden

De Pleiaden vormen een open sterrenhoop met een honderdtal sterren. Met het blote oog kunnen we een zevental sterren onderscheiden, vandaar ook de naam Zevengesternte. Rond 23h30 schuift deze groep doorheen het zuiden. Het betreft hier sterren die zowat 100 miljoen jaar geleden uit dezelfde stof- en gaswolk ontstaan zijn. In de lange periode van een sterrenleven - onze zon is bijvoorbeeld al 5 miljard jaar oud - is die leeftijd natuurlijk maar een peulschil.

Heldere planeten in december

Mercurius komt op 29 december in bovenconjunctie met de zon, dit wil zeggen dat de planeet dan achter de zon staat en dus niet te zien is. Alleen in het begin van december is hij zichtbaar in de ochtendschemering laag boven de zuidoostelijke horizon. Venus staat 's avonds in het zuidwesten in het sterrenbeeld Boogschutter. Eind december gaat de planeet reeds anderhalf uur na de zon onder. Mars komt rond 1h op. De roodoranje planeet staat in de Maagd. Jupiter komt 's avonds op in het noordoosten en blijft gans de nacht zichtbaar. De gasreus staat in de Tweelingen, nabij de sterren Castor en Pollux.

Heldere planeten in november

Mercurius bereikt op 18 november zijn grootste westelijke elongatie (dwz dat de planeet uiterst rechts van de zon staat en dus voor de zon opkomt). De planeet is vanaf 10 november in de ochtendschemering te zien laag boven de zuidoostelijke horizon. Op 26 november staat hij vlak bij Saturnus. Venus bereikt op 1 november haar grootste oostelijke elongatie, uiterst links van de zon dus. De "Avondster" staat dan laag boven de zuidwestelijke horizon. De planeet staat in de Boogschutter. Mars komt rond 1h45 op. Midden november vinden we hem om 7h pal in het zuidoosten.

Sterrenbeeld in de kijker: Zuidervis

In deze periode van het jaat staat het grote Herfstvierkant (Pegasus) rond 21 uur hoog aan de zuidelijke hemel. Verlengen we de rechterzijde ervan naar beneden dan vinden we een heldere ster vlak boven de zuidelijke horizon: Formalhaut. Dit is de helderste ster van het sterrenbeeld Piscis Austrinus, de Zuidervis; Het stelt een vis voor die op zijn rug ligt en van het water drinkt dat uit de kruiken van Aquarius stroomt. Formalhaut is een blauwwitte ster op een afstand van 22 lichtjaar.

Sterrenbeeld in de kijker: Steenbok

Het sterrenbeeld Steenbok (Capricornus in het Latijn) staat in onze streken altijd vrij laag boven de horizon. De naam betekent gehoornde geit. Ondanks het feit dat het al een oud sterrenbeeld is bestaat het uit relatief zwakke sterren. De Zomerdriehoek kan een hulp zijn om het te vinden. Verlengen we de rechterzijde (Wega-Altair) naar beneden, dan komen we bij de sterren Algebi en Dabi van de steenbok. De rest van het sterrenbeeld vinden we ten oosten van deze sterren, met als laatste de ster Deneb Algiedi. Halfweg de maand oktober rond 21u vinden we de Steenbok pal in het zuiden.

Kans op meer vallende sterren

Maandag 21 oktober en dinsdag 22 oktober passeren de Orioniden, een meteorenzwerm afkomstig van de bekende komeet Halley. (Deze komeet wordt in 2061 terug verwacht). Deze zwerm vertoont geen speciale pieken. Men kan een 20-tal meteoren per uur verwachten, ze zijn snel en soms met nalichtende sporen. Als men hun spoor naar achter verlengt, schijnen ze te ontstaan in een punt boven het sterrenbeeld Orion, vandaar de naam “Orioniden”. Orion komt pas op rond middernacht, eerder kijken heeft geen zin, het is echter Volle Maan op 19 oktober, we zullen dus nog veel last hebben van het maanlicht, alleen de helderste meteoren zullen te zien zijn.

Heldere planeten in oktober

Deze maand gaat Mercurius minder dan een half uur na de zon onder en is dus niet te zien. Venus gaat tegen het einde van de maand bijna twee uur na de zon onder, de "Avondster" staat dan boven de zuidwestelijke horizon. De planeet staat eerst in de Weegschaal, nadien in de Schorpioen en daarna in de Slangendrager. Mars komt rond 3h op. Om 5h vinden we hem pal in het oosten. De roodoranje planeet staat in de Leeuw, op 15/10 komt hij vlakbij de ster Regulus, helderste ster van dit sterrenbeeld. Mars is iets minder helder dan deze ster. Jupiter komt in het begin van de maand rond middernacht op, maar tegen het einde van oktober is dat al om 22h30. De gasreus staat in de Tweelingen. Saturnus gaat kort na de zon onder en is deze maand niet zichtbaar.

Heldere planeten in september

Mercurius gaat minder dan een half uur na de zon onder en is dus deze maand niet te zien. Venus gaat iets meer dan een uur na de zon onder, de "Avondster" staat dan laag boven de zuidwestelijke horizon. De planeet staat eerst in de Maagd, nadien in de Weegschaal. Op 20/09 staat Venus in conjunctie met Saturnus, te bekijken rond 20h15. Mars komt iets na 3h op. Om 6h vinden we hem pal in het oosten. In het begin van de maand staat de "Rode Planeet" in de Kreeft, tegen het einde van de maand in de Leeuw.

Pages