Wat brengt de ruimtevaart in 2013?

Het eerste ruimtevaart nieuws van 2013 kwam van de Hubble ruimtetelescoop – gelanceerd in 1990. Die heeft een paar keer een planeet, "Falmahout b", gefotografeerd die rond de ster "Falmahout"draait, de eerste keer dat een exo-planeet in beeld werd gebracht.

Uit de foto's blijkt dat "Falmahout b" in 2.000 jaar een langgerekte baan doorloopt. Exo-planeten zijn geen rariteit meer. De teller staat op een stuk of 800.

Dus hèt nieuws van het voorbije jaar 2012 was allicht de "hijskraanlanding" op Mars van het Amerikaanse onbemande rijdend lab Curiosity. Bij zijn eerste bodemanalyse heeft de robot koolstof gevonden. Maar de vraag of het om biologisch koolstof gaat blijft voorlopig onbeantwoord. Curiosity toonde wel aan dat de ijle atmosfeer van Mars aanzienlijk meer deuterium (zwaar waterstof) bevat dan op aarde het geval is. En één dezer dagen gaat de robot boren in een rots. Allicht gaat de meeste aandacht in 2013 naar de verdere exploten van Curiosity.

Maar ook de Europese Ruimtevaart Organisatie, de ESA, zal midden maart in het nieuws komen. Dan wordt de langverwachte kaart voorgesteld van de kosmische achtergrondstraling gemaakt door de ESA-sonde Planck, een beeld van het heelal kort (enkele honderdduizenden jaren) na de Big Bang. De Planck-kaart zou een veel gedetailleerder beeld moeten geven dan de twee Amerikaanse sondes die de weg hebben voorbereid.

Dit jaar is het qua bemande ruimtevaart vooral uitkijken naar China. Van de zomer brengt een Chinese Shenzhou-cabine voor de tweede keer een driekoppige bemanning naar het Chinese ruimtelab Tiangong-1, waarschijnlijk voor een verblijf van twee weken. De nieuwe Shenzhou wordt de vijfde Chinese bemande vlucht naar de ruimte.

In de VS moet 2013 het jaar worden van de doorbraak van het contractuele vrachtvervoer naar het ISS. Op 1 maart is de lancering ingeschreven van de 3de onbemande Dragon-vrachtcabine van de firma Space-X naar het ISS. Later dit jaar volgt dan de eerste vlucht van de eveneens onbemande vrachtcabine Cygnus van het concurrerende Orbital Sciences.

De NASA wil ook mensen door privé bedrijven naar het ISS laten brengen. Vier verschillende firma's werken er aan. De eerste bemande testvlucht is gepland in 2015. Sinds de shuttles in juli 2011 aan de grond werden gehouden, kan de NASA (en de ESA) astronauten alleen met een Sojoez naar het ISS brengen voor 60 miljoen dollar per zitje. De NASA heeft een contract met de Russen tot 2016, maar sinds een paar dagen kan dat verlengd worden tot 2020.

Voor de privé sector zit er meer muziek in mensen die alleen maar even de neus aan de ruimte willen steken tijdens een vlucht tot net boven de 100 km hoogte, waar formeel de ruimte begint. Maar er is weinig concrete vooruitgang. Het Brits-Amerikaanse "Virgin Galactic" lijkt het verst te staan. Maar er is nog altijd geen volwaardige testvlucht naar de ruimte gemaakt. Er is dan ook nog geen datum voor de eerste vlucht met passagiers.

Met dank aan Herman Henderickx

Is er iets onduidelijk? Heb je een fout gevonden? Mail ons!