Het is weer eens tijd om een update te houden wat betreft onze zoektocht naar buitenaards leven! In dit artikel vindt u de laatste ontwikkelingen in verband met exoplaneten en alles wat er bij komt kijken.
Vorig jaar in maart is de Kepler Space Telescope gelanceerd die in de richting van het sterrenbeeld de Zwaan naar exoplaneten speurt. Na succesvol de schijngestalten(indirecte methode) van een Jupiter-achtige planeet op meer dan 1000 lichtjaar afstand van de Aarde te hebben waargenomen, heeft de ruimtetelescoop ook zijn eerste 5 planeten rond andere sterren gedetecteerd. Dit gebeurt doordat de ster een klein dipje in zijn lichtcurve vertoont wanneer de planeet ervoor schuift. Met deze ontdekking staat sinds 11 januari 2010 de teller op 424 bevestigde exoplaneten.
De jacht op de exoplaneten gaat zijn 21e jaar in. Vorig jaar zijn er bijna 3 keer meer exoplaneten ontdekt dan 4 jaar geleden. Nauwkeurigere instrumenten zorgen ervoor dat er meer ontdekkingen worden gedaan. Sinds kort zijn er ook echte beelden van planeten. Door middel van een apparaat dat een coronograaf wordt genoemd, wordt het licht van de ster in kwestie afgedekt waardoor het gereflecteerde licht van de planeten makkelijker gefotografeerd kan worden. De Hubble telescoop en de Keck en Gemini telescopen hebben samen al 4 planeten in infrarood én visueel met de coronograaf-techniek gefotografeerd. Hiervoor gebeurden detecties altijd via een indirecte waarneming.
Directe waarnemingen van exoplaneten zijn een stap in de goede richting naar het vinden van leefbare planeten. Wanneer de techniek het ons toelaat kunnen we door middel van spectroscopie zelfs de atmosferische samenstelling van de planeet bestuderen. Deze week nog hebben astronomen met de Gemini-telescoop voor het eerst een visueel spectrum van een exoplaneet gefotografeerd.
Recent heeft de Deep Impact sonde zich omgetoverd tot exoplaneet-speurder. De sonde heeft in 2005 een impactor op komeet Tempel 1 afgestuurd om zo de samenstelling ervan te onderzoeken. Nu heeft de sonde korte filmpjes gemaakt van de Aarde. Op deze beelden zijn reflecties van meren en zeeën te zien die een korte, heldere lichtflits geven. Deze flitsen zouden bij rechtstreekse waarnemingen van exoplaneten aanwijzingen van oceanen en zeeën kunnen geven.
Eén van de grote vragen in verband met exoplaneten blijft nog onbeantwoord: kan er leven mogelijk zijn op manen rond exoplaneten? Om deze vraag moeten we de antwoorden misschien wel in ons eigen zonnestelsel zoeken. Als we leven zouden kunnen vinden op één van onze ijsmanen in het zonnestelsel, is dit zeker ook ergens anders mogelijk. Observaties van Titan, Europa, Triton en Enceladus tonen dat ze water, organische moleculen of allebei hebben én, heel belangrijk, ook vulkanisme vertonen. Er wachten de volgende jaren ongetwijfeld fantastische ontdekkingen!