Nieuwsberichten

Een spookachtig groene zeepbel

Deze intrigerende nieuwe foto, gemaakt met ESO's Very Large Telescope, toont de groen oplichtende planetaire nevel IC 1295 rond een zwakke, stervende ster op zo'n 3300 lichtjaar afstand in het sterrenbeeld Schild (Scutum). Het is de meest gedetailleerde foto die ooit van dit object is genomen. Sterren ter grootte van de zon eindigen hun leven als kleine, zwakke witte dwergsterren. Wanneer ze de definitieve stap naar hun pensioen maken worden hun atmosferen de ruimte in geslingerd.

De Karrenwielgalaxie

Wie zich de maandkalender "Astronomy 2013" van BrownTrout Publ.Inc. aangeschaft of onder de kerstboom gevonden heeft, kijkt deze maand op een prachtige foto van de "Cartwheel Galaxy", de "Karrenwielgalaxie", gecatalogeerd als ESO 350-40. Een ongewoon beeld, zoals zijn naam al doet vermoeden: je zou in de eerste plaats gaan denken aan een door een rode reus uitgestoten planetaire nevelring. Het gaat echter om een lensvormig melkwegstelsel in het zuidelijke sterrenbeeld Beeldhouwer (Sculptor), onder Vissen en Cetus, op een afstand van 500 miljoen lichtjaar van ons verwijderd.

ESA’s nieuw Europees coördinatiecentrum voor ruimteweerdiensten

Vandaag was de officiële inhuldiging van het nieuw Europees coördinatiecentrum voor ruimteweerdiensten – Space Weather Coordination Centre (SSCC).  Het SSCC is opgericht in het kader van het ESA programma ‘Space Situational Awareness’ (SSA) en bevindt zich op de 'Space Pole' in Brussel. Het SSCC is het Europees zenuwcentrum voor ruimteweer en omvat tevens de allereerste Europese ruimteweer-helpdesk.

Heb je zin om mee sterren te tellen ?

Onder een zeer donkere hemel kunnen wij ongeveer 7000 sterren waarnemen. Maar de toenemende lichtvervuiling maakt vele van deze sterren onzichtbaar. In grote delen van Vlaanderen kunnen we nog maar een 1000-tal sterren waarnemen, en in stedelijke gebieden soms zelfs minder dan 50 !

Om deze lichthinder in kaart te kunnen brengen, loopt er wereldwijd een project om sterren te tellen, "Globe at Night". Aan de hand van die stertelling kan je dan zelf vaststellen hoe goed of hoe slecht het met jouw sterrenhemel gesteld is.

Spiraalpracht opgesierd door uitdovende supernova

Op ongeveer 35 miljoen lichtjaar van de aarde, in het sterrenbeeld Eridanus, staat het spiraalstelsel NGC 1637. In 1999 werd de serene aanblik van dit stelsel verstoord door de verschijning van een zeer heldere supernova. Astronomen die de nasleep van deze explosie met de Very Large Telescope van de ESO-sterrenwacht op Paranal onderzochten, hebben ons een verbluffend beeld van dit betrekkelijk nabije sterrenstelsel verschaft.

Mars en ruimtevaart maart 2013

De onbemande robot jeep Curiosity op Mars heeft zijn hoofdopdracht uitgevoerd. De robot moest uitzoeken of op Mars de voorwaarden ooit vervuld waren om leven mogelijk te maken. Op 12 februari zei de NASA dat het eerste boormonster van Curiosity aantoont dat op die plek alle vereiste chemische stoffen en water aanwezig zijn (en waren). Maar Curiosity heeft nog altijd geen spoor van fossiel of actueel leven op Mars gevonden.

Ingebruikname ALMA luidt nieuw tijdperk van ontdekkingen in

Vandaag is, in een afgelegen deel van de Chileense Andes, tijdens een officiële ceremonie de Atacama Large Millimeter/submillimeter Array (ALMA) in gebruik genomen. Dit evenement markeert de voltooiing van alle belangrijke systemen van de reusachtige telescoop en de formele overgang van een bouwproject naar een volwaardige sterrenwacht. ALMA is een samenwerkingsverband tussen Europa, Noord-Amerika en Oost-Azië, in samenwerking met de Republiek Chili.

Komeet Pan-Starrs verschijnt aan de avondhemel [update]

Update 12 maart 21h: Pan-Starrs is nu ook vanuit België te zien (zie opname onderaan). Het blijft echter een moeilijke waarneming, door de lage stand aan de horizon en het feit dat het nog volop schemert. De meeste waarnemingen die ons hebben bereikt zijn gedaan met een verrekijker. De komende dagen komt de komeet hoger aan de hemel te staan, maar ze zal ook lichtjes verzwakken. Op woensdag 13 maart wijst de maansikkel de weg naar Pan-Starrs.

Dubbelstersysteem in de planetaire nevel Fleming1

Een ster, zwaarder dan onze zon maar met minder dan ongeveer 8 maal haar massa, zwelt in de loop van haar leven op tot een rode reus. Haar kern, waarin het door de oorspronkelijke waterstoffusie terecht gekomen helium zich omzet tot koolstof (een proces dat 10 maal sneller gaat), wordt zeer heet en de daarmee gepaard gaande sterrenwind blaast het grootste deel van haar massa naar buiten weg. Dit zich alsmaar verder van de sterkern verwijderende buitenste omhulsel zien wij als een planetaire nevel, een foutieve maar ingeburgerde benaming.

Kosmisch meetlint nauwkeuriger dan ooit tevoren

Na bijna een decennium van zorgvuldige waarnemingen heeft een internationaal team van astronomen de afstand tot ons buurstelsel, de Grote Magelhaense Wolk, nauwkeuriger kunnen meten dan ooit. De nieuwe meting verbetert ook onze kennis van de snelheid waarmee het heelal uitdijt – de Hubble-constante – en is van cruciaal belang voor het oplossen van het raadsel van de donkere energie, die de kosmische uitdijing versnelt. Het team maakte onder meer gebruik van telescopen van de ESO-sterrenwacht op La Silla, in het noorden van Chili.

Pages