De zichtbare planeten
Mercurius is deze maand niet te zien.
Venus wordt beter zichtbaar als een opvallende "Avondster".
Mars is niet zichtbaar.
Jupiter is heel de avond en nacht te zien hoog aan de hemel in de Tweelingen (Gemini).
In het begin van de maand is een verrelijker nodig om Saturnus laag in het westen in de avondschemering te vinden. Later in de maand (25/3) is de planeet in conjunctie met de zon en ze komt pas eind mei terug tevoorschijn.
De maan en planeten als wegwijzer
Zaterdag 7 maart komt Mercurius in benedenconjunctie, de planeet staat dan tussen de aarde en de zon en is uiteraard niet waar te nemen.
Zondagavond 8 maart om 19h15 is er een samenstand van Venus en Saturnus. Het gebeurt echter zeer laag boven de westelijke horizon en je zal een verrekijker nodig hebben om Saturnus te vinden linksonder Venus.
Woensdagochtend 11 maart om 6h ’s ochtends vinden we de maan (in Laatste Kwartier) laag in het zuiden, 9 graden ten oosten (links) van Antares, de helderste ster van de Schorpioen (Scorpius).
Vrijdag 20 maart om 15h46 is het de lente-equinox. De term "equinox" betekent zoveel als "gelijke nacht". De duur van nacht en dag is dan over heel de aarde gelijk. Dit fenomeen doet zich voor wanneer het middelpunt van de zonneschijf door het lentepunt gaat. De zon trekt dan van zuid naar noord door het evenaarsvlak van de aarde. Of met andere woorden: de lente begint. In tegenstelling tot wat vaak wordt aangenomen begint de lente dus per definitie níet op 21 maart. Het gaat hier wel over de astronomische lente. De weerkundigen zijn er al wat langer mee bezig, namelijk vanaf 1 maart.
Vrijdag 20 maart rond 21h zien we de zeer smalle maansikkel (de maan is slechts voor 3% verlicht) laag in het westen. Nog lager aan de hemel pal onder de maan is mogelijk Venus nog te zien.
Zondagavond 22 maart rond 20h staat de maansikkel ten zuidwesten (rechtsonder) van de Plejaden.
Maandagavond 23 maart rond dezelfde tijd zien we dat de maan is doorgeschoven tot boven de Plejaden.
Donderdag 26 maart rond 21h is er een mooie samenstand aan de zuidwestelijke hemel: Jupiter en de maan staan dan in de Tweelingen (Gemini) dicht bij de sterren Castor en Pollux.
Zomertijd
De zomertijd begint op de laatste zondag van maart en duurt tot de laatste zondag van oktober. Dit jaar dus van 29/3 tot 25/10. Zondagnacht om 2h zetten we de klok een uur vooruit naar 3h. Een hulpmiddel om te onthouden in welke richting de klok verzet wordt: in het VOORjaar VOORuit.
Enkele sterrenbeelden in de kijker
Winterhemel versus lentehemel
Op 1/3 begon de weerkundige lente en langzaam maar zeker uit zich dit ook aan de sterrenhemel. Als je rond 22 h 's avonds kijkt zie je in het westen en het zuidwesten nog heel wat heldere sterren die typisch zijn voor de winterperiode.
Ze gaan avond na avond vroeger onder en staan binnenkort te dicht bij de zon. We zien die sterrenbeelden pas 's morgens terug als de herfst begint. In het oosten zien we nu de lentesterrenbeelden.
Er staan aanmerkelijk minder heldere sterren aan die kant van de hemel. Laag in het oosten schittert de helderoranje ster Arcturus van Bootes (Ossenhoeder), later op de avond (23h) volgt Spica van de Maagd (Virgo).
De beer op zijn staart
Het sterrenbeeld Grote Beer is in deze tijd van het jaar in het eerste deel van de nacht goed te zien in het noordoosten. Bij het invallen van de duisternis staat de bekende groepering van zeven sterren met de staart naar beneden.
Deze configuratie was al voor heel wat culturen gekend. De middelste van de drie sterren die de staart uitmaken is een mooi voorbeeld van een dubbelster.
In dit geval staan beide sterren voldoende ver uit elkaar en zijn ze helder genoeg om dit al met het blote oog te kunnen zien. De helderste van de twee draagt de naam Mizar. Alcor is de tweede van het stel en duidelijk iets minder helder.
Lynx tussen Tweelingen en Beer
Wat hebben bijvoorbeeld een haas, een giraf, een hagedis, een raaf en een walvis met elkaar gemeen? Het zijn allemaal dieren die als sterrenbeeld aan de hemel vereeuwigd zijn.
Ook de Lynx is zo één van die minder bekende sterrenbeelden waarnaar we vanavond op zoek gaan. We vertrekken van de heldere sterren van de Tweelingen: Castor en Pollux.
Deze bevinden zich rond 21h hoog in het zuiden. Op dat moment staat de Lynx precies boven ons hoofd, tussen de Tweelingen en de Grote Beer. Vermits er niet echt heldere sterren in voorkomen is het een eerder onopvallende verschijning.
